Neden Jenerasyonu Eğitim Modeli – Bir önceki yazıda Neden Jenerasyonu’nun ortaya çıkış sebeplerini ve temel özelliklerini analiz ettik. Şimdi asıl meseleye gelelim: Bu nesle nasıl bir eğitim verilmelidir?
Bu nesil hazır cevap istemiyor.
Anlam üretme sürecine katılmak istiyor.
Dolayısıyla eğitim;
- Bilgi aktaran değil,
- Düşünce inşa eden,
- Soru sormayı teşvik eden bir yapıya dönüşmelidir.
Öğretmen cevap veren değil;
rehberlik eden olmalıdır.
1. “Çünkü Ben Öyle Dedim” Pedagojisinin Sonu
Bu nesil için otorite şu şekilde işler:
Eski Model:
“Büyükler bilir.”
Yeni Model:
“Gerekçesi nedir? Neden?”
Bu nedenle eğitimde her kuralın “nedeni” açıklanmalıdır.
Disiplin korkuya değil, içsel iknaa dayanmalıdır.
2. Değer Eğitimi: Dayatma Değil, Derinlik
Neden jenerasyonu eğitim modeli değer karşıtı değildir.
Yüzeyselliğe karşıdır.
Bu nedenle değer eğitimi;
- Ezber sloganlarla değil,
- Hikâye, tefekkür ve yaşantı ile verilmelidir.
Değer, anlatılmaz; yaşatılır.
3. Metabilişsel Eğitim
Bu nesle şunlar öğretilmelidir:
- Nasıl düşündüğünü fark etmek
- Duygularını yönetmek
- Karar mekanizmasını tanımak
Yani bilgi değil, bilinç eğitimi.
4. Katılımcı Öğrenme Ortamları
Sınıf düzeni bile değişmelidir:
- Tek yönlü anlatım yerine tartışma
- Proje temelli öğrenme
- Gerçek hayat problemleri
Çünkü bu nesil pasif dinleyici değildir.
5. Manevî Boyutun İhmal Edilmemesi
Anlam krizi yaşayan bir nesle yalnızca STEM eğitimi vermek eksiktir.
Bu gençlerin en büyük ihtiyacı şudur:
“Ben kimim ve niçin varım?”
Bu soru karşılıksız bırakılırsa, boşluğu başka ideolojiler doldurur.
Dolayısıyla eğitim;
- Varoluş bilinci,
- Sorumluluk ahlakı,
- Yaratılış hikmeti
gibi konuları dışlamamalıdır.
6. Eğitimde Yeni Paradigma: 3-İ (İkna, İlişki, İrade)
Neden Jenerasyonu için eğitim üç temele dayanmalıdır. Buna 3-İ modeli de diyebiliriz:
- İkna – Akla hitap etme
- İlişki – Sosyal güven inşası
- İrade – Sorumluluk kazandırma
Baskı kısa vadede sonuç verir.
İkna ise karakter üretir.
Sonuç: Bu Nesil Kurtarılacak Değil, Anlaşılacak Bir Nesildir
Neden Jenerasyonu bir kriz değildir.
Bu nesil, pedagojik yüzeyselliğe karşı yükselen bilinçtir.
Onlara verilecek en büyük eğitim şudur: Sorularını küçümsememek.
Çünkü “neden” sorusu bastırıldığında itiraz doğar;
cevaplandığında medeniyet doğar.
Kaynaklar
Dewey, John. Democracy and Education. Macmillan, 1916.
Freire, Paulo. Pedagogy of the Oppressed. Continuum, 1970.
Frankl, Viktor E. Man’s Search for Meaning. Beacon Press, 1946.
Biesta, Gert. The Beautiful Risk of Education. Routledge, 2013.
OECD. Education 2030 Framework for the Future of Education and Skills, 2018.











